Stanisław Czajkowski, „W dzień św. Huberta”, 1937, olej na płótnie, Muzeum Polskie w Ameryce
License: all rights reserved, Source: Polish Museum of America, Modified: yes
Photo showing Obraz „W dzień św. Huberta” Stanisława Czajkowskiego
Stanisław Czajkowski, „W dzień św. Huberta”, 1937, olej na płótnie, Muzeum Polskie w Ameryce
License: all rights reserved, Source: Polish Museum of America
Photo showing Obraz „W dzień św. Huberta” Stanisława Czajkowskiego

Obraz „W dzień św. Huberta” Stanisława Czajkowskiego

Polish Museum in America

Obraz „W dzień św. Huberta” Stanisława Czajkowskiego

Kompozycja przedstawia orszak myśliwski przesuwający się od lewej ku prawej stronie obrazu, na tle ciemnej ściany wysokich drzew. Dolną partię kompozycji zajmuje pas ziemi i trawy, po którym biegną psy gończe oraz poruszają się konie z jeźdźcami. W centrum widoczna jest grupa konnych postaci w czerwonych kurtkach myśliwskich. Po lewej stronie, przed jeźdźcami, biegnie sfora psów. Ich wydłużone, jasne sylwetki tworzą dynamiczny rytm poziomy. Za psami widoczne są kopce siana. W środkowej partii, między drzewami, znajduje się drewniany krzyż przydrożny. Po prawej stronie kompozycji znajduje się stóg.

Tło tworzą ciemne masy drzew, przez które prześwieca jasne niebo oraz pas dalszego pejzażu. Kolorystyka opiera się na kontraście ciemnych zieleni, granatów i czerni drzew z czerwienią ubiorów myśliwych, jasnymi plamami koni i psów oraz chłodnymi tonami nieba. Obraz jest zbudowany szerokimi, dekoracyjnymi plamami. Szczególnie wyrazisty jest rytm pionów drzew i poziomy układ jeźdźców oraz psów.

Obraz odnosi się do tradycji dnia św. Huberta, patrona myśliwych, jeźdźców i leśników. Najważniejszym motywem jest ruch orszaku. Czerwone stroje myśliwskie pełnią funkcję znaków ceremonialnych i kompozycyjnych. Sfora psów na pierwszym planie wzmacnia łowiecki charakter sceny. Pejzaż jest jednym z zasadniczych nośników sensu. Wysokie drzewa tworzą rodzaj naturalnej kolumnady, przez którą przechodzi orszak. Natura nie jest neutralnym tłem, lecz przestrzenią rytuału. Dzięki temu scena zyskuje wymiar ceremonialny, a nie wyłącznie rodzajowy.

Kompozycja opiera się na silnym rytmie poziomym, wyznaczonym przez ruch psów, koni i jeźdźców. Równoważą go piony drzew oraz duża, statyczna forma po prawej stronie. Malarz nie dąży do szczegółowej dokumentacji sceny. Postacie, konie i psy są syntetyzowane, podporządkowane układowi plam barwnych. Najważniejsza jest relacja między ciemną masą drzew, czerwonymi akcentami strojów i jasnymi plamami zwierząt. Pejzaż jest traktowany dekoracyjnie, ale zachowuje ciężar i nastrojowość.

Czajkowski operuje szeroką, miejscami niemal płaską plamą. Ciemna zieleń koron drzew tworzy zwartą strukturę, która dominuje nad sceną. Kolor nie pełni funkcji czysto opisowej, lecz porządkuje rytm obrazu. Czerwień ubiorów myśliwskich działa jak seria akcentów prowadzących wzrok przez kompozycję. Formalnie obraz można wiązać z umiarkowanym realizmem i dekoracyjnie potraktowanym pejzażem, bez ścisłego wpisywania go w jedną kategorię stylistyczną. Nie jest to scena naturalistyczna, lecz syntetyczna wizja święta łowieckiego.

Stanisław Czajkowski był malarzem związanym z krakowskim, monachijskim i warszawskim środowiskiem artystycznym. W jego twórczości ważne miejsce zajmował pejzaż, widoki wsi, miasteczek, uroczystości religijnych i obyczajowych oraz sceny osadzone w rytmie lokalnej kultury. Datowanie obrazu na 1938 r. sytuuje go w późnym okresie twórczości artysty. 

  1.  

Time of construction:

1937 r.

Dimensions:

134 x 205.5 cm

Materials:

oil, canvas

Creator:

Stanisław Czajkowski (malarz; Polska)(preview)

Additional information:

numer katalogowy: PMA 2015.01.0056
proweniencja: kolekcja z Pawilonu Polskiego, Wystawa Światowa w Nowym Jorku w 1939 r. (New York World’s Fair)

State of preservation:

good

Publication:

06.12.2025

Last updated:

17.06.2026

Author of the documentation sheet:

Daniela Wojas

Card update:

  • Bartłomiej Gutowski, opis katalogowy
see more Text translated automatically
Obraz 'W dzień św. Huberta' Stanisława Czajkowskiego. Jeźdźcy na koniach w czerwonych kurtkach, w towarzystwie psów, przejeżdżają przez zalesiony teren z dużymi stogami siana. Photo showing Obraz „W dzień św. Huberta” Stanisława Czajkowskiego Gallery of the object +1
Stanisław Czajkowski, „W dzień św. Huberta”, 1937, olej na płótnie, Muzeum Polskie w Ameryce
Obraz 'W dzień św. Huberta' Stanisława Czajkowskiego przedstawia jeźdźców na koniach w czerwonych kurtkach, towarzyszą im psy, przejeżdżających przez krajobraz z wysokimi drzewami i stogami siana. Photo showing Obraz „W dzień św. Huberta” Stanisława Czajkowskiego Gallery of the object +1
Stanisław Czajkowski, „W dzień św. Huberta”, 1937, olej na płótnie, Muzeum Polskie w Ameryce

Related projects

1
  • Obraz 'W dzień św. Huberta' Stanisława Czajkowskiego. Jeźdźcy na koniach w czerwonych kurtkach, w towarzystwie psów, przejeżdżają przez zalesiony teren z dużymi stogami siana.
    Polish Museum of America - katalog kolekcji Show