Dzieła Magdaleny Abakanowicz

Do najważniejszych jej realizacji eksponowanych w przestrzeni otwartej niewątpliwie zaliczyć można słynna chicagowską „Agorę”, o której piszemy w osobnym tekście. Również wiele jej prac znajduje się w muzeach (katalogi poloników, w tym rzeźba Magdaleny Abakanowicz można znaleźć w tekstach poświęconych poszczególnym muzeom) Artystka, znana początkowo z monumentalnych „abakanów”, z czasem coraz częściej umieszczała swoje rzeźby w przestrzeni publicznej. Jej prace samotne figury, tłumy bez twarzy, formy organiczne i hybrydyczne znalazły trwałe miejsce w pejzażu wielu miast na całym świecie. 

Odznaczają się wyjątkową zdolnością przenikania granic między materią a emocją, indywidualnością a zbiorowością, naturą a cywilizacją. W otwartych przestrzeniach Ameryki, Azji i Europy dzieła Abakanowicz stają się nie tylko elementem krajobrazu, lecz także punktem wyjścia do refleksji nad człowiekiem, jego kondycją, relacją z naturą i innymi. Są to miejsca intensywnej obecności -jednocześnie niepokojące i kontemplacyjne, gdzie forma i pustka, ciężar i porowatość materiału tworzą niepokojące narracje.

„Manus” (Ręka)
1994 rok
Brąz
Wysokość około 4,6 m
Western Washington University, Bellingham, Stany Zjednoczone

Rzeźba „Manus” autorstwa Magdaleny Abakanowicz pochodzi z realizowanego w latach 90. cyklu „Rękodrzewa”. Dzieło znajduje się na kampusie Western Washington University w Bellingham (USA) i powstało w ramach współpracy uczelni z programem Art in Public Places, finansowanym z tzw. „połowy jednego procenta na sztukę” - inicjatywy Komisji Sztuki Stanu Waszyngton. Rzeźba, odlana z brązu, została umieszczona wśród drzew, do których pni nawiązuje swoją organiczną formą. Abakanowicz prowadzi z odbiorcą subtelną grę znaczeń: kształt dzieła jednocześnie przywodzi na myśl ludzką rękę i pień drzewa. W ten sposób artystka podkreśla głęboki związek człowieka z naturą oraz ich wzajemne podobieństwo.

„Sitting Figure on a Short Bench” (Postać siedząca na krótkiej ławce)
2000 rok
Brąz
Beverly Gardens Park, Beverly Hills, Stany Zjednoczone

„Figura Rompa” (Pękająca figura)
1997 rok, odsłonięcie: 2000 rok
Brąz
Bd du Général de Gaulle, Biarritz, Francja

Rzeźba „Figura Rompa” Magdaleny Abakanowicz, wykonana w 1997 roku z brązu, znajduje się w Biarritz. Należy do serii „HAND-LIKE TREES”.

„Hand-like Trees” (Rękodrzewa)
1994-1995
Brąz
Brea Civic & Cultural Center, Brea, Stany Zjednoczone

Cztery rzeźby

„Figura Prima” (Pierwsza figura)
1995 rok
Brąz
Uniwersytet w Cincinnati, Stany Zjednoczone

Z cyklu Rękodrzewa

„Bronze Crowd” (Brązowy Tłum)
1990-1991
Brąz
Nasher Sculpture Center, Dallas, Stany Zjednoczone

Rzeźba „Brązowy Tłum” Magdaleny Abakanowicz znajduje się w Nasher Sculpture Center w Dallas. Rzeźba, a właściwie ich grupa, składa się z 36 wykonanych z brązu bezgłowych postaci.

„Neun Figuren Raum” (Przestrzeń dziewięciu figur)
1990 rok
Brąz
Ok. 250 x 140 x 55 cm
Immanuel-Kant Park, Duisburg, Niemcy

„Akwarium na wolnym powietrzu” 
2003 rok
Blacha
717 S Christopher Columbus Blvd, Filadelfia, Stany Zjednoczone

Rzeźba „Akwarium na wolnym powietrzu” autorstwa Magdaleny Abakanowicz znajduje się w Filadelfii. Tworzy ją trzydzieści ryb wyciętych z blachy, umieszczonych na słupach przed Dockside Residences.

„Figure on Trunk” (Postać na pniu)
2000 rok
Brąz
244 x 262 x 61 cm
Frederik Meijer Gardens & Sculpture Park, Grand Rapids, Stany Zjednoczone

„Przestrzeń Kamienia” 
2002 rok
Granit
Ground for Sculpture, Hamilton Township, Stany Zjednoczone

Rzeźba „Przestrzeń Kamienia” Magdaleny Abakanowicz znajduje się w parku rzeźb Ground for Sculpture w Hamilton Township. Wykonana w 2002 roku, składa się z 22 granitowych głazów.

„Space of Becalmed Beings” (Przestrzeń umilkłych istnień)
1992-1993
Brąz
Miejskie Muzeum Sztuki Współczesnej (Hiroshima-shi Gendai Bijutsukan), Hiroszima, Japonia

Rzeźba „Space of Becalmed Beings” Magdaleny Abakanowicz znajduje się w Hiroshima City Museum of Contemporary Art. Składa się z czterdziestu figur z serii „Plecy”, wykonanych z brązu w latach 1992-1993.

„Space of Unknown Growth” (Przestrzeń Nieznanego Rozwoju) 
1998 rok
Beton
Park Europy, Janejkiszki, Litwa

Rzeźba „Space of Unknown Growth” (Przestrzeń Nieznanego Rozwoju) Magdaleny Abakanowicz znajduje się w Parku Europy w Janejkiszkach. Została wykonana w 1998 roku. Grupa rzeźb składa się z 22 dużych, obłych form wykonanych z betonu.

„Conjuror” (Zaklinacz)
2009 rok
Park Europy, Janejkiszki, Litwa

„Conjuror” (Zaklinacz) to rzeźba Magdaleny Abakanowicz (1930-2017), należąca do popularnego cyklu postaci realizowanego przez artystkę. Dzieło odsłonięto w 2009 roku, z okazji obchodów Tysiąclecia istnienia Litwy. Praca znajduje się w Parku Europy w Janejkiszkach, nieopodal innej pracy Abakanowicz noszącej tytuł „Space of Unknown Growth” (Przestrzeń Nieznanego Rozwoju). Chociaż prace dzieli ponad dziesięć lat, trudno nie pokusić się o odczytanie ich w relacji. „Conjuror” to nikt inny jak zaklinacz, czarownik, który być może ma związek z istnieniem Przestrzeni Nieznanego Rozwoju.

„Negev” 
1987 rok
Kamień wapienny
280 x 280 x 3500 cm
Muzeum Izraela, Jerozolima, Izrael

Rzeźba „Negev” Magdaleny Abakanowicz znajduje się w Israel Museum w Jerozolimie. Została wykonana w 1987 roku z kamienia wapiennego.

„Standing Figures (Thirty Figures)” [Stojące postacie (trzydzieści postaci)]
1994-1998
Brąz
87,96 x 58,42 x 40,64 cm (figury), 16,54 x 6 m (podest)
Nelson-Atkins Museum of Art, Kansas City, Stany Zjednoczone
Nr inw. F99-33/1 A-DD

„Figura Ultima” (Ostatnia figura)
1995 rok
Brąz
440 x 125 x 155 cm
Museum Würth, Künzelsau, Niemcy
Nr inw. 5510

„Mutant”
2001 rok
Stal nierdzewna
Neanderthal Museum, Mettmann, Niemcy

„Ptaki poznania dobra i zła” 
2001 rok
Aluminium
Woman's Club of Wisconsin, Milwaukee, Stany Zjednoczone

Rzeźba „Ptaki poznania dobra i zła” Magdaleny Abakanowicz znajduje się przed Woman's Club of Wisconsin w Milwaukee. Składa się z sześciu wykonanych z aluminium ptaków, umieszczonych na filarach o różnej długości.

„Caminando” (Idący)
1999 rok
Brąz
Hess Persson Estates, Napa, Stany Zjednoczone

Rzeźba Magdaleny Abakanowicz „Caminando” znajduje się w Hess Persson Estates w Napa w Kalifornii. Składa się z dwudziestu bezgłowych postaci wykonanych z brązu.

„Sarcophagi in Glass Houses” (Sarkofagi w Szklanych Domach)
1983-1899
Szkło (domy), drewno (sarkofagi), metal
260,4 x 524,5 x 4366,3 cm
Storm King Art Center, New Windsor, Stany Zjednoczone

Rzeźba „Sarkofagi w Szklanych Domach” Magdaleny Abakanowicz znajduje się w Storm King Art Center w New Windsor. Została wykonana w latach 1983-1989. Składa się z czterech szklanych domów-pomieszczeń, w których umieszczone zostały drewniane formy-sarkofagi.

„Manus Ultimus” (Ostatnia ręka)
1997 rok
Brąz
Jardin des Tuileries, Paryż, Francja

„Manus Ultimus” to rzeźba Magdaleny Abakanowicz, z cyklu „Rękodrzewa”. Wykonane z brązu dzieło światowej sławy polskiej rzeźbiarki, którego łaciński tytuł oznacza „ostatnią rękę”, kojarzyć się może z wertykalnie wzniesionym ludzkim przedramieniem lub wydrążonym czy też spróchniałym w środku pniem drzewa, pozbawionego konarów. Rzeźba, powstała w 1997 roku, została nabyta przez państwo francuskie i ustawiona w Ogrodach Tuileries w 2020 roku.

Opracował: Paweł Drabarczyk vel Grabarczyk

„Katarsis”
1985 rok
Brąz
Wysokość ok. 3 m
Villa Celle, Pistoia, Włochy

Rzeźba Magdaleny Abakanowicz „Katarsis” znajduje się w parku rzeźby Villa Celle w Pistoii. Dzieło, wykonane w 1985 roku, składa się z 33 brązowych figur o wysokości około 3 metrów.

Dokumentacja fotograficzna rzeźby na stronie: Collezione Gori

„Big Figures” (Duże postacie)
2001-2004
Brąz
Muzeum Sztuki Uniwersytetu Princeton, Princeton, Stany Zjednoczone

„Przestrzeń smoka”
1988 rok
Brąz
220 x 450 cm
Park Olimpijski, Seul, Korea Południowa

Rzeźba Magdaleny Abakanowicz „Przestrzeń smoka” znajduje się w Parku Olimpijskim w Seulu. Wykonana z brązu w 1988 roku, składa się z dziesięciu elementów, które w sposób schematyczny i metaforyczny przedstawiają głowy zwierząt. Rzeźby mają kształt przypominający trójkąt prostokątny, którego dolna przyprostokątna stanowi podstawę. Ich powierzchnia jest szorstka, a wszystkie elementy tworzą zwartą grupę i są zwrócone w tę samą stronę. Każdy z nich ma wysokość 220 cm i długość 450 cm.

„Figura Ultima” (Ostatnia figura)
2003-2004
Brąz
Skulpturenpark Schloss Gottorf, Szlezwik, Niemcy

„Walking Figures” (Idące postacie)
2005 roku
Żeliwo
284 x 91 x 132 cm
Broadway-City Hall Station, Vancouver, Kanada

Grupa rzeźb Magdaleny Abakanowicz „Walking Figures” powstała w 2005 roku na zamówienie organizatorów Vancouver Biennale. Tytułowe „Idące postacie” należą do tej samej serii co słynna instalacja w Grant Park w Chicago. Pierwotnie zespół składał się z dwudziestu żeliwnych figur odlanych w Polsce. Choć każda z nich różni się subtelnie od pozostałych, wszystkie łączy charakterystyczna forma: są bezgłowe, puste w środku i ukazane w dynamicznym ruchu. Z czasem część rzeźb została wypożyczona do muzeów lub sprzedana - obecnie tylko pięć z nich znajduje się na miejscu, przy stacji Broadway-City Hall.