Cmentarz legionistów polskich poległych w latach 1914-1918, fot. Rada OPWiM, 2003
Licencja: wszystkie prawa zastrzeżone
Fotografia przedstawiająca Cmentarz legionistów polskich poległych w latach 1914-1918
Cmentarz legionistów polskich poległych w latach 1914-1918, fot. Chorągiew Łódzka ZHP, 2021
Licencja: wszystkie prawa zastrzeżone
Fotografia przedstawiająca Cmentarz legionistów polskich poległych w latach 1914-1918
Cmentarz legionistów polskich poległych w latach 1914-1918, fot. Rada OPWiM, 2003
Licencja: wszystkie prawa zastrzeżone
Fotografia przedstawiająca Cmentarz legionistów polskich poległych w latach 1914-1918
Cmentarz legionistów polskich poległych w latach 1914-1918, fot. Chorągiew Łódzka ZHP, 2021
Licencja: wszystkie prawa zastrzeżone
Fotografia przedstawiająca Cmentarz legionistów polskich poległych w latach 1914-1918
Cmentarz legionistów polskich poległych w latach 1914-1918, fot. Chorągiew Łódzka ZHP, 2021
Licencja: wszystkie prawa zastrzeżone
Fotografia przedstawiająca Cmentarz legionistów polskich poległych w latach 1914-1918
Cmentarz legionistów polskich poległych w latach 1914-1918, fot. Chorągiew Łódzka ZHP, 2021
Licencja: wszystkie prawa zastrzeżone
Fotografia przedstawiająca Cmentarz legionistów polskich poległych w latach 1914-1918
Cmentarz legionistów polskich poległych w latach 1914-1918, fot. Chorągiew Łódzka ZHP, 2021
Licencja: wszystkie prawa zastrzeżone
Fotografia przedstawiająca Cmentarz legionistów polskich poległych w latach 1914-1918

Cmentarz legionistów polskich poległych w latach 1914-1918

Maniewicze | Ukraina | obwód wołyński | rejon kamińsko-kaszirski
ukr. Manewyczi (Маневичі)

Cmentarz legionistów polskich poległych w latach 1914-1918

Maniewicze | Ukraina | obwód wołyński | rejon kamińsko-kaszirski
ukr. Manewyczi (Маневичі)

Z tyłu za kościołem znajduje się cmentarz, na którym w latach 20-tych XX w. pochowano około 40 legionistów poległych pod Kostiuchnówką. Przeniesienie prochów żołnierzy z pobojowiska na cmentarz przykościelny zainicjował ówczesny wójt Maniewicz.

Cmentarz ten wraz z pomnikiem został poświęcony 29 czerwca 1929 r. w obecności prezydenta RP Ignacego Mościckiego. Nekropolią opiekował się Referat Grobownictwa Wojennego. W 1930 r. przeprowadzono remont obiektu. Po II wojnie światowej cmentarz pozostawał bez opieki, dopiero w 2003 r. harcerze ze Zgierza wykonali jego remont - odnowili pomnik główny i nagrobki oraz uporządkowali cały teren pochówków. Zostały też przywrócone tablice inskrypcyjne na pomniku. 

W sierpniu 2004 r. ekipa z Polski przeprowadziła prace ekshumacyjne w celu weryfikacji informacji o pochówkach legionowych wykraczających poza teren obecnego cmentarza (na zapleczu gospodarczym plebanii od strony wschodniej cmentarza oraz w prywatnych ogrodach przydomowych od strony zachodniej cmentarza). Informacja okazała się prawdziwa. 

Wydobyte szczątki legionistów zostały 11 września 2004 r. ponownie pogrzebane, tym razem w obrębie obecnego cmentarza legionowego. Pochówkowi towarzyszyła msza święta i harcerskie warty honorowe. Szczątki te pogrzebano w drugim szeregu za pomnikiem. 

Cmentarz składa się z około 40 jednakowych mogił obramowanych betonowymi krawężnikami. Na każdej mogile umieszczono biały betonowy krzyż, na którym pierwotnie było wyryte nazwisko żołnierza; obecnie krzyże są bezimienne. Pośród mogił stoi wysoki pomnik. Inskrypcja na pomniku: 

Wiernym synom Ojczyzny / Legionistom poległym / w latach 1914 - 1918 / Wdzięczna Polska. 1929 //. 

Pod spodem druga tablica z napisem: 

Poświęcenie cmentarza - pomnika zostało dokonane w dniu 29 czerwca 1929 r. w obecności Prezydenta Rzeczypospolitej //.

Od ponad dwudziestu lat cmentarzem opiekują się harcerze z Chorągwi Łódzkiej ZHP, od kilku lat opieka ta jest finansowana z programu Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego „Miejsca Pamięci Narodowej za Granicą”.

Publikacja:

01.07.2022

Ostatnia aktualizacja:

24.02.2026

Opracowanie:

Teresa Zachara (MKiDN)
rozwiń
Cmentarz legionistów polskich poległych w latach 1914-1918 Fotografia przedstawiająca Cmentarz legionistów polskich poległych w latach 1914-1918 Galeria obiektu +6
Cmentarz legionistów polskich poległych w latach 1914-1918, fot. Rada OPWiM, 2003
Cmentarz legionistów polskich poległych w latach 1914-1918 Fotografia przedstawiająca Cmentarz legionistów polskich poległych w latach 1914-1918 Galeria obiektu +6
Cmentarz legionistów polskich poległych w latach 1914-1918, fot. Chorągiew Łódzka ZHP, 2021
Cmentarz legionistów polskich poległych w latach 1914-1918 Fotografia przedstawiająca Cmentarz legionistów polskich poległych w latach 1914-1918 Galeria obiektu +6
Cmentarz legionistów polskich poległych w latach 1914-1918, fot. Rada OPWiM, 2003
Cmentarz legionistów polskich poległych w latach 1914-1918 Fotografia przedstawiająca Cmentarz legionistów polskich poległych w latach 1914-1918 Galeria obiektu +6
Cmentarz legionistów polskich poległych w latach 1914-1918, fot. Chorągiew Łódzka ZHP, 2021
Cmentarz legionistów polskich poległych w latach 1914-1918 Fotografia przedstawiająca Cmentarz legionistów polskich poległych w latach 1914-1918 Galeria obiektu +6
Cmentarz legionistów polskich poległych w latach 1914-1918, fot. Chorągiew Łódzka ZHP, 2021
Cmentarz legionistów polskich poległych w latach 1914-1918 Fotografia przedstawiająca Cmentarz legionistów polskich poległych w latach 1914-1918 Galeria obiektu +6
Cmentarz legionistów polskich poległych w latach 1914-1918, fot. Chorągiew Łódzka ZHP, 2021
Cmentarz legionistów polskich poległych w latach 1914-1918 Fotografia przedstawiająca Cmentarz legionistów polskich poległych w latach 1914-1918 Galeria obiektu +6
Cmentarz legionistów polskich poległych w latach 1914-1918, fot. Chorągiew Łódzka ZHP, 2021

Projekty powiązane

1
  • Cmentarz legionistów polskich poległych w latach 1914-1918
    Katalog cmentarzy wojennych MKiDN Zobacz