Francja

Polacy licznie przybywali do Francji w celach handlowych, naukowych i kulturalnych od czasów średniowiecza, już wtedy pozostawiając za sobą ślady oddziaływania i wymiany kulturowej między krajami. Jednak pierwsza fala migracji na dużą skalę miała miejsce w okresie zaborów. Wówczas do Francji wyemigrowało około 100 000 Polaków. Wielka Emigracja rozpoczęła się jeszcze w trakcie trwania powstania listopadowego, w tym czasie z kraju wyemigrowali przedstawiciele każdej klasy społecznej, w tym wybitni przedstawiciele nauki, sztuki, kultury oraz politycy i żołnierze. 

Niezwykle ważnym ośrodkiem skupiających polskich emigrantów stał się Paryż. To tutaj funkcjonował kierowany przez księcia Adama Jerzego Czartoryskiego (1770-1861) Hotel Lambert, skupiając wokół siebie znaczną część polskiej emigracji. Bywał tam Adam Mickiewicz (1798-1855), Fryderyk Chopin (1810-1849), Zygmunt Krasiński (1812-1859), a także sympatycy sprawy polskiej, jak Franz Liszt (1811-1886). 

W 1832 r. powstało Towarzystwo Historyczno-Literackie, również zajmujące się propagowaniem interesów Polski. Wśród jego członków znaleźli się m.in. wspomniany już Adam Jerzy Czartoryski, a także Joachim Lelewel (1786-1861) i Juliusz Słowacki (1809-1849), uzupełniając obraz wybitnych przedstawicieli polskiej kultury zamieszkujących wówczas Paryż. 

Następna duża fala migracji miała miejsce w okresie międzywojennym. Wówczas do pracy we Francji wyjechało blisko 500 000 Polaków, którzy osiedli w regionach Nord-Pas-de-Calais, Lotaryngii (aktualnie Grand Est) i Pikardii (aktualnie Hauts-de-France). Pracowali przede wszystkim w górnictwie, hutnictwie, przemyśle i rolnictwie. 

Po klęsce wrześniowej w 1939 r. nastąpiła kolejna fala emigracji. Wówczas we Francji znalazły się polskie władze wojskowe i państwowe. Po zakończeniu wojny i zawiązaniu się nowych stosunków politycznych w Polsce, wraz z objęciem władzy przez komunistów, celem uniknięcia represji, z kraju wyemigrowali m.in. byli żołnierze Armii Krajowej.

Losy narodu polskiego są zatem od wieków ściśle związane z Francją i Paryżem. Poprzez wieki nie wszystkim było dane do kraju powrócić, tudzież nekropolie tegoż kraju stanowią miejsce spoczynku wybitnych Polek i Polaków. 

Największą polską nekropolią we Francji jest Cmentarz Champeaux w Montmorency, zwany czasem panteonem polskiej emigracji. Znajduje się tutaj 280 polskich grobów. Na tym cmentarzu spoczęli m.in.: Julian Ursyn Niemcewicz (1758-1841), Karol Otto Kniaziewicz (1762-1842), Adam Jerzy Czartoryski (1770­-1861), Adam Mickiewicz (1798-1855), Cyprian Kamil Norwid (1821-1883), Helena Paderewska (1856-1943), Olga Boznańska (1865-1940). 

Drugim niezwykle istotnym istotnym miejscem pochówku Polaków jest słynny paryski Cmentarz Père-Lachaise. Tutaj spoczywa m.in.: Klementyna z Tańskich Hoffmanowa (1798-1845), Józef Wysocki (1809-1873), oraz Fryderyk Chopin. 

Na wzmiankę zasługuje również Cmentarz Montmartre (Cmentarz Północny). Do ciekawych przykładów znajdującej się tam sztuki sepulkralnej należy neogotycka kaplica Potockich zaprojektowana przez Jacquesa Ignace'a Hittorffa. Na cmentarzu znajduje się m.in. pomnik nagrobny Juliusza Słowackiego, którego ciało w 1927 r. przeniesione zostało do Krakowa na Wawel.

Warto wymienić również znajdujący się pod Paryżem cmentarz w Bagneux gdzie spoczywają m.in. artystki Sara Lipska (1882-1973) i Mela Muter (1876-1967), a także Cmentarz Montparnasse z nagrobkami Eugeniusza Zaka (1884-1926) i Aliny Szapocznikow (1926-1973).