Grób Polaków rozstrzelanych 5.08.1942 r. przez Niemców, fot. KG Mińsk, 2017
Licencja: wszystkie prawa zastrzeżone
Fotografia przedstawiająca Grób Polaków rozstrzelanych 5.08.1942 r. przez Niemców
Grób Polaków rozstrzelanych 5.08.1942 r. przez Niemców, fot. KG Mińsk, 2017
Licencja: wszystkie prawa zastrzeżone
Fotografia przedstawiająca Grób Polaków rozstrzelanych 5.08.1942 r. przez Niemców
Grób Polaków rozstrzelanych 5.08.1942 r. przez Niemców, fot. KG Mińsk, 2017
Licencja: wszystkie prawa zastrzeżone
Fotografia przedstawiająca Grób Polaków rozstrzelanych 5.08.1942 r. przez Niemców

Grób Polaków rozstrzelanych 5.08.1942 r. przez Niemców

Grób Polaków rozstrzelanych 5.08.1942 r. przez Niemców

Akcja eksterminacji inteligencji polskiej województwa nowogródzkiego przeprowadzana była w czerwcu - sierpniu 1942 r. Osoby aresztowane przetrzymywano w więzieniach, a potem wyprowadzano na egzekucje. 5.08.1942 r. odbyła się egzekucja 72 osób (znane są nazwiska 36) - polskiej inteligencji z Nieświeża i okolicznych miejscowości - aresztowanych w dniach 26-28 czerwca 1942 r. według list sporządzonych przez konfidentów. Egzekucję przeprowadzili Niemcy i policja białoruska. Opis egzekucji znajduje się w „Wieczorze Wybrzeża” nr 80 z 1987 r. oraz we „Wspomnieniach farmaceutów z lat 1939-1945”. 

Przez pewien czas mogiła pozostawała nieznana (znajduje się w lesie), tylko jedna osoba potrafiła wskazać miejsce egzekucji. W okresie powojennym miejscowi chrześcijanie kilkakrotnie stawiali krzyż na tej mogile. Dopiero w okresie „pierestrojki” można było postawić okazały pomnik z czerwonego granitu i ogrodzić mogiłę metalowym parkanem. Corocznie w Zaduszki i przy okazji pielgrzymek z Polski odbywają się przy mogile ekumeniczne modlitwy za zmarłych. Mogiłą opiekuje się miejscowa ludność z Malewa i Jaśkiewicz. 

W 2002 r. miejscowe władze ufundowały pomnik ku czci ofiar tego mordu. 9.08.2002 r. odbyło się jego uroczyste odsłonięcie i poświęcenie. Pomnik wykonano z czerwonego granitu, mogiła jest ogrodzona metalowym parkanem. Napis na pomniku wyryto w języku polskim i rosyjskim. Brzmi on: 

„Ś.P. / Tu spoczywają zwłoki / obywateli polskich / pomordowanych / przez hitlerowców / 5 VIII 1942 r. / 4 księży / 18 kobiet / 58 mężczyzn / Pokój ich duszy”. Napis poniżej głosi: „Ś.P. / ksiądz / Dominiak / proboszcz / par. Siejkowicze / 5.8.1942 / lat 39”. W pobliżu pomników umieszczono dużą tablicę z apelem: „Ludzie dobrzy, pamiętajcie!”.

Publikacja:

21.08.2022

Ostatnia aktualizacja:

09.03.2026

Opracowanie:

Teresa Zachara (MKiDN)
rozwiń
Grób Polaków rozstrzelanych 5.08.1942 r. przez Niemców Fotografia przedstawiająca Grób Polaków rozstrzelanych 5.08.1942 r. przez Niemców Galeria obiektu +2
Grób Polaków rozstrzelanych 5.08.1942 r. przez Niemców, fot. KG Mińsk, 2017
Grób Polaków rozstrzelanych 5.08.1942 r. przez Niemców Fotografia przedstawiająca Grób Polaków rozstrzelanych 5.08.1942 r. przez Niemców Galeria obiektu +2
Grób Polaków rozstrzelanych 5.08.1942 r. przez Niemców, fot. KG Mińsk, 2017
Grób Polaków rozstrzelanych 5.08.1942 r. przez Niemców Fotografia przedstawiająca Grób Polaków rozstrzelanych 5.08.1942 r. przez Niemców Galeria obiektu +2
Grób Polaków rozstrzelanych 5.08.1942 r. przez Niemców, fot. KG Mińsk, 2017

Projekty powiązane

1
  • Grób Polaków rozstrzelanych 5.08.1942 r. przez Niemców
    Katalog cmentarzy wojennych MKiDN Zobacz