Figura św. Kajetana w w niszy przy wejściu do kościoła pw. św. Jana Nepomucena w Suczawie, fot. Bartłomiej Gutowski, 2025
Licencja: CC BY-SA 4.0, Źródło: Instytut Polonika, Warunki licencji
Fotografia przedstawiająca Figura św. Kajetana w kościele pw. św. Jana Nepomucena

Figura św. Kajetana w kościele pw. św. Jana Nepomucena

Suczawa | Rumunia | Suceava
Suceava

Figura św. Kajetana w kościele pw. św. Jana Nepomucena

Suczawa | Rumunia | Suceava
Suceava

Figura św. Kajetana powstała w 1861 r. z inicjatywy Kajetana Theodorowicza jako element zewnętrznego wystroju kościoła pw. św. Jana Nepomucena w Suczawie. Rzeźba została ustawiona w niszy po prawej stronie głównego wejścia. W odpowiadającej jej niszy po lewej stronie znajduje się figura patrona kościoła, św. Jana Nepomucena, wykonana przez C. Hofmana z Czerniowiec. Obie figury tworzą pendant, podporządkowany symetrycznej kompozycji strefy wejściowej świątyni.

Figura ma formę pełnoplastycznego, frontalnego przedstawienia stojącego świętego z Dzieciątkiem Jezus. Kompozycja jest zwarta i wertykalna. Św. Kajetan został ukazany jako dojrzały, brodaty mężczyzna o krótkich, falistych włosach. Głowę zwraca nieznacznie ku Dzieciątku, które podtrzymuje obiema rękami na wysokości lewego barku. Dzieciątko obejmuje świętego za szyję i kieruje ku niemu twarz.

Święty jest ubrany w długą, sięgającą stóp szatę zakonną, o szerokich rękawach i silnie zaznaczonych, podłużnych fałdach. W pasie znajduje się długi, zwisający element tkaniny, zakończony dekoracyjnym obrzeżeniem. Na wysokości bioder umieszczono różaniec zakończony niewielkim krzyżykiem. Draperia została opracowana schematycznie, z zastosowaniem szerokich, płytkich bruzd i miejscowo ostrzejszych załamań na rękawach oraz w dolnej części szaty.

U stóp świętego, pomiędzy rozsuniętymi połami szaty, znajduje się otwarta księga z niemiecką sentencją „Gott ist gerecht”. Figura stoi na prostopadłościennym plincie z napisem identyfikującym postać jako św. Kajetana. Plint spoczywa na wysuniętej, kilkustopniowo profilowanej płycie wieńczącej cokół.

Przedstawienie Dzieciątka Jezus odwołuje się do utrwalonego typu ikonograficznego św. Kajetana z Thieny. Jego podstawą była wizja z 1517 r., podczas której Matka Boska miała przekazać świętemu Dzieciątko Jezus. W sztuce Kajetan bywa przedstawiany w szacie teatynów, z Dzieciątkiem na rękach, księgą i lilią.

Napis „Gott ist gerecht”, czyli „Bóg jest sprawiedliwy”, ma charakter dewocyjny. Jego bezpośredniego związku z konkretnym tekstem św. Kajetana lub ustalonym programem ikonograficznym nie udało się potwierdzić.

Historia obiektu

Figura została ufundowana w 1861 r. przez Kajetana Theodorowicza i umieszczona w jednej z nisz przy głównym wejściu do kościoła. Kościół był wielokrotnie remontowany, między innymi w latach 1871, 1894, 1935 i 1980, jednak dostępne informacje nie pozwalają ustalić, czy działania te obejmowały również figurę św. Kajetana.

Znaczenie jako polonik

Znaczenie obiektu jako polonika wynika przede wszystkim z fundacji Kajetana Theodorowicza. Nazwisko to jest związane z historycznym środowiskiem Ormian polskich, którego przedstawiciele działali na obszarze dawnej Rzeczypospolitej, Galicji i Bukowiny. Ród Theodorowiczów posiadał związki z Suczawą i Seretem, a jego członkowie należeli do społeczności ormiańskiej stopniowo integrującej się z kulturą polską.

Tożsamość fundatora figury nie została jednak dotychczas wystarczająco ustalona. Nie są znane jego daty życia, zawód ani dokładne miejsce w genealogii Theodorowiczów. Z tego względu związek obiektu z polskim dziedzictwem należy uznać za prawdopodobny i wymagający dalszej kwerendy genealogicznej oraz archiwalnej. Nie należy automatycznie utożsamiać fundatora z innymi osobami noszącymi imię Kajetan Theodorowicz.

Obecny status i dostępność

Figura pozostaje w pierwotnej lokalizacji, w zewnętrznej niszy po prawej stronie głównego wejścia do kościoła. Jest  dostępna publicznie

Inskrypcja:

1. S: Kajetan //.
2. Gott ist gerecht //.

Osoby powiązane:

Twórcy:

C. Hofman (rzeźbiarz, Czerniowce, Suczawa)

Adres:

Kościół rzymskokatolicki pw. św. Jana Nepomucena, nisza po prawej stronie głównego wejścia, Strada Ștefan cel Mare 25, Suczawa (Suceava), Rumunia

Czas powstania:

1861

Stan zachowania:

ubytki, dobry, zabrudzenia, obtłuczenia

Informacje o stanie zachowania i dotychczasowych renowacjach:

figura zachowała zasadniczą integralność kompozycyjną. Widoczne są powierzchniowe zabrudzenia, zszarzenie i nierównomierne zwietrzenie materiału, szczególnie na twarzach, dłoniach, fałdach szat oraz krawędziach księgi i plintu. Na szacie, postumencie i poziomych powierzchniach występują jasne nawarstwienia. Miejscami widoczne są drobne ubytki i obtłuczenia krawędzi. Detal rzeźbiarski jest częściowo zatarty. Inskrypcje na księdze i plincie pozostają czytelne.

Słowa kluczowe:

Data wykonania dokumentacji:

2025

Publikacja:

25.02.2026

Ostatnia aktualizacja:

03.10.2026

Opracowanie:

Bartłomiej Gutowski
rozwiń
Kamienna figura św. Kajetana na fasadzie kościoła w Suczawie. Święty stoi w szacie i trzyma Dzieciątko Jezus na lewym ramieniu. U stóp leży otwarta księga z napisem Gott ge ist recht. Na cokole napis S Kajetan.
Figura św. Kajetana w w niszy przy wejściu do kościoła pw. św. Jana Nepomucena w Suczawie, fot. Bartłomiej Gutowski, 2025

Projekty powiązane

1
  • Kamienna figura św. Kajetana na fasadzie kościoła w Suczawie. Święty stoi w szacie i trzyma Dzieciątko Jezus na lewym ramieniu. U stóp leży otwarta księga z napisem Gott ge ist recht. Na cokole napis S Kajetan.
    Dokumentacja Poloników Zobacz