Konkurs Dziedzictwo bez granic Zobacz
Groby polskich żołnierzy na cmentarzu wojennym Wspólnoty Narodów, Belgrad, fot. 2010, Ambasada RP, wszelkie prawa zastrzeżone
Licencja: wszystkie prawa zastrzeżone, Źródło: Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Warunki licencji
Fotografia przedstawiająca Groby polskich żołnierzy na cmentarzu wojennym Wspólnoty Narodów
Groby polskich żołnierzy na cmentarzu wojennym Wspólnoty Narodów, Belgrad, fot. 2010, Ambasada RP, wszelkie prawa zastrzeżone
Licencja: wszystkie prawa zastrzeżone, Źródło: Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Warunki licencji
Fotografia przedstawiająca Groby polskich żołnierzy na cmentarzu wojennym Wspólnoty Narodów
Groby polskich żołnierzy na cmentarzu wojennym Wspólnoty Narodów, Belgrad, fot. 2010, Ambasada RP, wszelkie prawa zastrzeżone
Licencja: wszystkie prawa zastrzeżone, Źródło: Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Warunki licencji
Fotografia przedstawiająca Groby polskich żołnierzy na cmentarzu wojennym Wspólnoty Narodów

Groby polskich żołnierzy na cmentarzu wojennym Wspólnoty Narodów

Groby polskich żołnierzy na cmentarzu wojennym Wspólnoty Narodów

Na Brytyjskim Cmentarzu Wojennym w Belgradzie pochowano 16 lotników Polskich Sił Powietrznych z 1586 Eskadry do Zadań Specjalnych, operującej z bazy w Brindisi w południowych Włoszech. Wykonywali oni loty ze zrzutami zaopatrzenia i cichociemnych, latając m.in. do okupowanej Polski. Spoczywający tu lotnicy zginęli w 4 różnych lotach w sierpniu i wrześniu 1944 r.
W nocy 27/28.08.1944 r. samolot powracający z lotu nad Warszawę, gdzie był ze zrzutem dla powstańców, został zestrzelony przez artylerię przeciwlotniczą i spadł koło miejscowości Draž (na terenie współczesnej Chorwacji). Zginęli: plut. pilot Bolesław Graff, por. obserwator Bolesław Jasiński, plut. mechanik pokładowy Antoni Szyller, ppor. bomb. Władysław Kozioł, kpr. strz. Jan Paszkiewicz i ppor. strz. Adam Mühln.
W nocy 1/2.09.1944 r. samolot powracający ze zrzutu w Polsce został zestrzelony przez obronę przeciwlotniczą i rozbił się koło miejscowości Bački Brestovac (dziś w Serbii). Zginęła prawie cała załoga samolotu: sierż. pilot Józef Nalepa, kpr. radiotelegrafista Konrad Staniewicz, sierż. mechanik pokładowy Józef Piałucha, plut. bomb. Józef Jaś, sierż. strz. Adam Białoszewski i plut. strz. Józef Derewienko. Nawigator Tadeusz Bronisław Jawor wyskoczył ze spadochronem i ocalił życie, ale po kilku dniach ukrywania się został ujęty przez Niemców i osadzony w obozie jenieckim.
W nocy 1/2.09.1944 r. nad pograniczem węgiersko-jugosłowiańskim, w rejonie Mohacza (Mohács), zestrzelony został przez nocny myśliwiec kolejny samolot lecący ze zrzutem do Polski. Pilot, por. Władysław Rosiniuk, został śmiertelnie raniony, reszta załogi uratowała się i trafiła do niewoli.
W nocy 10/11.09.1944 r. kolejny samolot wykonywał lot ze zrzutem zaopatrzenia na Warszawę. W wyniku walki powietrznej samolot został zniszczony w pobliżu miasteczka Senta w Serbii. Zginęli: ppor. pilot Stanisław Franczak, ppor. pilot Mieczysław Foczpaniak oraz st. sierż. radiotelegrafista Jerzy Truszkowski, pozostali członkowie załogi dostali się do niewoli.
Na tym cmentarzu spoczywa także polski cichociemny, kpt. Józef Maciąg (ps. „Nash”, „Wala”), dowódca polskiego oddziału partyzanckiego działającego w Jugosławii. W czasie wykonywania swojej misji wpadł w ręce Niemców i po torturach zmarł 11.12.1943 r. w wieku 29 lat.
Na każdej pionowej płycie nagrobnej jest wyryte godło Polski oraz inskrypcja w języku angielskim.
Groby znajdują się pod opieką i zarządem Komisji Grobów Wojennych Wspólnoty Narodów (Commonwealth War Graves Commission – CWGC). Informacje o nekropolii wraz z wykazem pochowanych (różnych narodowości) oraz zdjęcia cmentarza znajdują się na stronie internetowej https://www.cwgc.org/visit-us/find-cemeteries-memorials/cemetery-details/2009050/belgrade-war-cemetery/.

Opracowanie:

Regina Piątek (MKiDN), Teresa Zachara (MKiDN)
rozwiń
Kamienny pomnik z krzyżem na trawniku cmentarza wojennego w Belgradzie z wieńcami kwiatami i czerwonymi zniczami u podstawy wśród drzew i nagrobków. Fotografia przedstawiająca Groby polskich żołnierzy na cmentarzu wojennym Wspólnoty Narodów Galeria obiektu +2
Groby polskich żołnierzy na cmentarzu wojennym Wspólnoty Narodów, Belgrad, fot. 2010, Ambasada RP, wszelkie prawa zastrzeżone
Rzędy białych nagrobków na Brytyjskim Cmentarzu Wojennym w Belgradzie i grupa osób idąca między nimi. Fotografia przedstawiająca Groby polskich żołnierzy na cmentarzu wojennym Wspólnoty Narodów Galeria obiektu +2
Groby polskich żołnierzy na cmentarzu wojennym Wspólnoty Narodów, Belgrad, fot. 2010, Ambasada RP, wszelkie prawa zastrzeżone
Fotografia z uroczystości na cmentarzu wojennym w Belgradzie z rzędami białych nagrobków i grupą osób stojących na trawie wśród jesiennych drzew. Fotografia przedstawiająca Groby polskich żołnierzy na cmentarzu wojennym Wspólnoty Narodów Galeria obiektu +2
Groby polskich żołnierzy na cmentarzu wojennym Wspólnoty Narodów, Belgrad, fot. 2010, Ambasada RP, wszelkie prawa zastrzeżone

Projekty powiązane

1
  • Katalog cmentarzy wojennych MKiDN Zobacz