Pomnik upamiętniający 8 polskich żołnierzy internowanych w 1939 r. w Rumunii, pochowanych na lokalnym cmentarzu, fot. Armenian Foundation, 2024
Licencja: wszystkie prawa zastrzeżone
Fotografia przedstawiająca Pomnik upamiętniający ośmiu polskich żołnierzy internowanych w 1939 r. w Rumunii, pochowanych na lokalnym cmentarzu
Pomnik upamiętniający 8 polskich żołnierzy internowanych w 1939 r. w Rumunii, pochowanych na lokalnym cmentarzu, fot. Armenian Foundation, 2019
Licencja: wszystkie prawa zastrzeżone
Fotografia przedstawiająca Pomnik upamiętniający ośmiu polskich żołnierzy internowanych w 1939 r. w Rumunii, pochowanych na lokalnym cmentarzu

Pomnik upamiętniający ośmiu polskich żołnierzy internowanych w 1939 r. w Rumunii, pochowanych na lokalnym cmentarzu

Pomnik upamiętniający ośmiu polskich żołnierzy internowanych w 1939 r. w Rumunii, pochowanych na lokalnym cmentarzu

We wrześniu 1939 r. ponad 50 tysięcy polskich uchodźców znalazło schronienie w Rumunii, w tym około 24 tys. żołnierzy. Przedstawiciele naczelnych władz Rzeczypospolitej i wszyscy wojskowi zostali internowani. Początkowo planowano ulokować internowanych żołnierzy w rejonie delty Dunaju, prawdopodobnie w celu utrudnienia ucieczek. Osadzono tu ok. 12 tys. żołnierzy, jednak do października zmniejszono stan osobowy do ok. 4 tys. Utworzoną pierwotnie „Delegaturę WP Okręgu Tulcza”, przemianowano 11 października 1939 r. na „Delegaturę WP okręgu Babadag” i przeniesiono tam internowanych w Tulczy oficerów. 

Żołnierze, wśród nich liczni lotnicy, zostali umieszczeni w pobliskich miejscowościach w odległości do 40 km od Babadag. Warunki zakwaterowania, które początkowo były fatalne, z upływem czasu nieco się poprawiały, zwłaszcza że pomimo licznych utrudnień masowo podejmowano ucieczki i zmniejszył się stan liczebny internowanych. Z uwagi na to, że ucieczki trudno było ukryć przed Niemcami, zdecydowano się ulokować wszystkich w specjalnie wybudowanych obozach w Targoviste i Targu Jiu. 

Ostateczna likwidacja strefy Internowania Babadag nastąpiła 6 lutego 1940 r. Znajdowało się tam wówczas jeszcze 1,5 tys. żołnierzy i oficerów. Warunki sanitarno-klimatyczne w Okręgu Internowania Babadag sprzyjały rozprzestrzenianiu się chorób, m.in. malarii, czerwonki i tyfusu plamistego. Szczególnie groźna była czerwonka, na którą zmarło w okręgu jedenastu chorych. Niektórych spośród nich pochowano w Babadag, innych - w Tulczy. 

Na cmentarzu w Babadag groby nie zachowały się. W latach 90. XX w. bezskutecznie poszukiwała ich Ambasada Rzeczypospolitej Polskiej w Bukareszcie. Ustalonych osiem nazwisk umieszczonych zostało na pomniku wystawionym w 2000 r. ze środków Rady Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa. 

Stoi on blisko ogrodzenia cmentarza. Jest to głaz granitowy z wyrytym tekstem w języku polskim i rumuńskim, nazwiska figurują na jego podstawie. Głaz został osadzony na betonowej wylewce otoczonej zawieszonym na narożnych słupkach łańcuchem. Tekst inskrypcji: 

PAMIĘCI POLSKICH UCHODŹCÓW/ ŻOŁNIERZY WRZEŚNIA 1939 ROKU / ZMARŁYCH W BABADAGU / I POCHOWANYCH NA TYM CMENTARZU //.

Publikacja:

01.07.2022

Ostatnia aktualizacja:

24.02.2026

Opracowanie:

Regina Piątek (MKiDN)
rozwiń
 Fotografia przedstawiająca Pomnik upamiętniający ośmiu polskich żołnierzy internowanych w 1939 r. w Rumunii, pochowanych na lokalnym cmentarzu Galeria obiektu +1
Pomnik upamiętniający 8 polskich żołnierzy internowanych w 1939 r. w Rumunii, pochowanych na lokalnym cmentarzu, fot. Armenian Foundation, 2024
Pomnik upamiętniający 8 polskich żołnierzy internowanych w 1939 r. w Rumunii, pochowanych na lokalnym cmentarzu Fotografia przedstawiająca Pomnik upamiętniający ośmiu polskich żołnierzy internowanych w 1939 r. w Rumunii, pochowanych na lokalnym cmentarzu Galeria obiektu +1
Pomnik upamiętniający 8 polskich żołnierzy internowanych w 1939 r. w Rumunii, pochowanych na lokalnym cmentarzu, fot. Armenian Foundation, 2019

Projekty powiązane

1
  • Katalog cmentarzy wojennych MKiDN Zobacz