Romuald Polachowski urodził się w 13 sierpnia 1948 roku w Złotowie. Był synem rzeźbiarza Pawła Polachowskiego (1917-1991), który w czasie II wojny światowej dołączył do 2 Dywizji Strzelców Pieszych pod dowództwem gen. bryg. Bronisława Prugar-Ketlinga. Kiedy 20 czerwca 1940 roku cała dywizja została internowana w Szwajcarii, Paweł Polachowski trafił do obozu w Matzingen, w którym przebywał do października 1945 roku. 

Romuald wspomina, że jego ojciec w latach internowania poświęcił się działalności artystycznej. Rzeźbił wówczas drewniane laski, które sprzedawał miejscowym. W tym czasie Polachowski poznał Szwajcarkę, Agatę Schwager (ur. 1926), z którą, pomimo prawnego zakazu, zaczął się regularnie spotykać. 

„Guido, młodszy brat mojej matki, zawsze stał na straży, gdy spotykali się w małym lesie na obrzeżach Lommis”. Para wzięła ślub w katolickim kościele w Lommis, tuż po zakończeniu wojny. Ponieważ Agata Schwager, przez małżeństwo z obcokrajowcem, utraciła swoje szwajcarskie obywatelstwo, młoda para musiała emigrować najpierw do Francji, gdzie urodziła się ich córka Jadwiga (1946), a następnie do Polski, do niewielkiej miejscowości Złotów koło Bydgoszczy, gdzie na świat przyszedł Romuald. Tam młody Polachowski spędził swoje pierwsze dziewięć lat i ukończył trzy klasy szkoły podstawowej. 

W 1956 roku rodzina powróciła do Szwajcarii (Paweł Polachowski dołączył do żony i dzieci sześć miesięcy później dzięki udanej mistyfikacji), gdzie osiadła w niewielkim miasteczku Aadorf w kantonie Thurgau. 

Kontynuacja edukacji w nowym kraju nie była dla młodego Polachowskiego łatwa, szczególnie nieznajomość języka niemieckiego uniemożliwiła Romualdowi dostanie się na wymarzone studia graficzne. Kształcił się jako malarz, tapicer i tynkarz. Dzięki tym fachom mógł pracować a jednocześnie realizować się artystycznie. Po ukończeniu edukacji, w latach 1969-1972, Romuald spełnił swoje pragnienie o podróżowaniu. Odwiedził kraje w Europie (w tym Polskę), Afryce i Azji. 

Po powrocie do Szwajcarii podjął prace w pracowni swojego ojca (Paweł Polachowski prowadził swoją działalność rzeźbiarską od 1971 roku), który nauczył go rzeźbić w kamieniu. Wspólnie zrealizowali nagrobki oraz wiele tablic pamiątkowych z czasów II wojny światowej upamiętniających polskich żołnierzy. 

Kiedy w 1979 roku Romuald otworzył własną pracownię w Guntershausen k. Aadorf kontynuował zlecenia na nagrobki, wykonywał także swoje projekty artystyczne. Szczególnie ważnym podkreślenia są jego realizacje upamiętniające żołnierzy 2 Dywizji Strzelców Pieszych: jedną z nich jest, wykonana z wapienia jurajskiego tablica na przejściu granicznym w Goumois w kantonie Jura, którą Romuald zrealizował na zlecenie Wspólnoty Potomków po Polskich Żołnierzach internowanych w Szwajcarii. Odsłonięcie miało miejsce podczas uroczystości upamiętniających 75. rocznicę przekroczenia granicy szwajcarskiej przez Polskich żołnierzy. Tam też co roku, w dniu 20 czerwca odbywają się uroczystości, podczas których potomkowie i ich rodziny spotykają, aby oddać hołd internowanym. 

Polachowski wykonał także granitowy obelisk upamiętniający 9 żołnierzy 2. Dywizji poległych w latach 1940-1945. Pomnik stanął na cmentarzu Madretsch w Biel, a jego uroczyste odsłonięcie miało miejsce 16 maja 2024 roku. 

Kiedy w 2022 roku artysta odszedł na emeryturę, w pełni poświęcił się swojej rodzinie, artystycznym hobby oraz działalności polonijnej. Po dzień dzisiejszy Romuald aktywnie działa na rzecz pamięci o polskich żołnierzach udzielając wywiadów, udostępniając swoje pamiątki i dzieląc się wspomnieniami o swoim ojcu. Dzięki jego staraniom wiele nieznanych lub tajemniczych śladów obecności polskich żołnierzy została wpisana do krajowego spisu pomników wojennych. Tak było w przypadku płaskorzeźby na piaskowcu w Rikon przedstawiający profil męski, wg opinii Romualda przedstawiający głowę rolnika z terenów zakopiańskich oraz seria tatrzańskich motywów architektonicznych. 

Był również zaangażowany w sprawę utrzymania Muzeum Polskiego w Rapperswil. W 2013 roku w „Naszej gazetce. Polnische Zeitschrift in der Schweiz” opublikowany został tekst Romualda Polachowskiego, w którym pisze o wielkim znaczeniu muzeum dla polskiej społeczności, jego historii sięgającej powstań z 1830 i 1863 roku, oraz proponuje serię zmian, które pomogłyby utrzymać atrakcyjność miejsca chroniąc przed ostatecznym jego zamknięciem. 

Historia rodziny Polachowskiego, obok wielu innych podobnych polsko-szwajcarskich rodzin, opisana została w książce pod redakcją Marie-Isabelle Bill „Interniert. Polnisch-schweizerische Familiengeschichten. Herausgegeben von der Interessengemeinschaft der Nachkommen internierter Polen in der Schweiz” wydanej w 2020 z inicjatywy Wspólnoty Potomków po Polskich Żołnierzach internowanych w Szwajcarii.

Katalog

(opracował Bartłomiej Gutowski)

Stela upamiętniająca internowanych Polaków w czasie II wojny światowej
2012 r.
Sulzerhof (Aadorf, kanton Thurgau)
Inskrypcja: 2. polnische Schützendivision (2. polska Dywizja Strzelców Pieszych) / Interniertenlager (obóz internowania) / Rootfarb Aadorf / 1941–1946 //
Ujęta w federalnym inwentarzu Armee- und Kriegsdenkmäler der Schweiz (VBS), kanton Thurgau, nr TG 1 
Karta obiektu w federalnym inwentarzu Armee- und Kriegsdenkmäler der Schweiz (VBS), kanton Thurgau, nr TG 1

Głaz upamiętniający internowanych Polaków w okresie II wojny światowej
1995 r.
Przy kościele katolickim (Lommis, kanton Thurgau)
Nr inw. TG 12

Inskrypcja: Der Gemeinde Lommis aus Dankbarkeit von ehemaligen internierten polnischen Soldaten (Gminie Lommis z wdzięcznością od byłych internowanych polskich żołnierzy) / XXX (tak w inwentarzu) / Polnische Inschrift (inskrypcja polska – nieprzytoczona) / DSP / Ende des 2. Weltkrieges (koniec II wojny światowej) / 8. Mai 1945 / 8. Mai 1995 / 50 Jahre Frieden (50 lat pokoju) //
Karta obiektu w federalnym inwentarzu Armee- und Kriegsdenkmäler der Schweiz (VBS), kanton Thurgau, nr TG 12

Głaz pamiątkowy internowanych Polaków z okresu II wojny światowej
2016 r.
Przy Gemeindehaus (Matzingen, kanton Thurgau)
Inskrypcja: Dem Schweizervolk in Dankbarkeit gewidmet von den int. Polnischen Soldaten 1940 (Narodowi Szwajcarskiemu z wdzięcznością dedykują internowani polscy żołnierze 1940) / Zweiter Weltkrieg (II wojna światowa) / 1939 bis 1945 (1939–1945) / Im Feb. 1941 trafen in Matzingen 245 Polen als Interneirte ein. (W lutym 1941 do Matzingen przybyło 245 Polaków jako internowani) / Unsere Gemeinde verzeichnete damals ca. 915 Einwohner. (Nasza gmina liczyła wówczas ok. 915 mieszkańców) / R. Polachowski / Aadorf //
Karta obiektu w federalnym inwentarzu Armee- und Kriegsdenkmäler der Schweiz (VBS), kanton Thurgau, nr TG 13

Pomnik 9 polskich żołnierzy 2. Dywizji Strzelców Pieszych
2024 r. (odsłonięcie 16 V 2024)
Cmentarz Madretsch (Biel/Bienne)
 

Tablica pamiątkowa internowanych Polaków z okresu II wojny światowej
2015 r.
Goumois (Saignelégier, kanton Jura), przy granicy francuskiej

Inskrypcja (wg inwentarza: inskrypcja w języku polskim; w inwentarzu przytoczono brzmienie po francusku): En souvenir du franchissement de la frontière par les soldats polonais le 20 VI 1940. Merci à la Suisse pour le refuge accordé et à nos pères pour leurs œuvres. (Na pamiątkę przekroczenia granicy przez żołnierzy polskich 20 VI 1940. Dziękujemy Szwajcarii za udzielone schronienie i naszym ojcom za ich dzieło) / Les descendants d’internés polonais en Suisse (Potomkowie internowanych Polaków w Szwajcarii) / Goumois, 20 VI 2015 //

Karta obiektu w federalnym inwentarzu memoriałów wojskowych (VBS), kanton Jura, nr JU 44

Tablica pamiątkowa przy upamiętnieniu internowanych Polaków
2021 r. (montaż tablicy)
Szlak pieszy w rejonie Dettenried (Weisslingen, kanton Zurych)

Inskrypcja: DSP (Dywizja Strzelców Pieszych) / Ein Andenken von der 2. polnischen Schützendivision die im Tösstal interniert war. 1941–1945 (Pamiątka 2. polskiej Dywizji Strzelców Pieszych internowanej w dolinie Töss. 1941–1945) //

Karta obiektu w federalnym inwentarzu Armee- und Kriegsdenkmäler der Schweiz (VBS), kanton Zurych, nr ZH 42

Pomnik Alji Rachmanowej
1998 r.
Ettenhausen (gmina Aadorf, kanton Thurgau)
Artykuł „Rachmanowa-Denkmal in Ettenhausen bleibt vorerst stehen” w Thurgauer Zeitung 

„Jabłko"
2014 r.
rzeźba, drewno
Regierungsgebäude (Frauenfeld, kanton Thurgau)
 

Rzeźby w przestrzeni publicznej w tym liczne nagrobki i tablice oraz umieszczane m.in. na rondach drogowych.